Onderzoeken

Breaking Barriers

Het doel van dit project is om beter te begrijpen waarom sommige jongeren, en in het bijzonder jongeren met autisme spectrum stoornis, schoolproblemen ontwikkelen en welke factoren bijdragen aan het ontstaan en mogelijk voorkomen van deze problemen.

Aanleiding en doel

School attendance problems (SAPs; ook wel ‘thuiszitten’) komen voor bij naar schatting 10 tot 15 procent van de kinderen en jongeren. SAPs hebben grote gevolgen voor jongeren zelf, hun gezinnen, scholen en de maatschappij. Zo lopen jongeren met SAPs een verhoogd risico op eenzaamheid, psychische problemen, onderwijsachterstanden en minder gunstige kansen op de arbeidsmarkt. Hoewel meerdere maatregelen zijn doorgevoerd om schooldeelname te bevorderen en onderwijs inclusiever te maken, neemt het aantal jongeren met SAPs in Nederland toe. Deze ontwikkeling is extra zichtbaar onder jongeren met een autismespectrumstoornis (ASS); jongeren met ASS hebben een verhoogd risico op SAPs.

Het doel van dit project is om beter te begrijpen waarom sommige jongeren, en in het bijzonder jongeren met ASS, SAPs ontwikkelen en welke factoren bijdragen aan het ontstaan, voortbestaan en mogelijk voorkomen van deze problemen. De opgedane kennis moet bijdragen aan betere ondersteuning van jongeren, ouders, scholen en professionals en uiteindelijk leiden tot betere onderwijs- en participatiekansen voor deze groep leerlingen.

Methodiek

Binnen het project wordt een mixed-methods onderzoeksopzet toegepast, waarin kwalitatieve en kwantitatieve onderzoeksmethoden worden gecombineerd en elkaar aanvullen.

In het kwalitatieve deel van het project worden interviews gehouden met jongeren met ASS, hun ouders en professionals uit het onderwijs, de zorg en het sociaal domein. Het doel hiervan is om inzicht te krijgen in hun ervaringen met school- en arbeidsparticipatie en de overgang tussen onderwijs en werk. Deze interviews brengen factoren in beeld die participatie bevorderen of juist belemmeren. Daarnaast wordt samen met stakeholders verkend hoe oplossingen kunnen worden ontwikkeling en geïmplementeerd om schoolparticipatie en de overgang van school naar werk voor jongeren met ASS te verbeteren.

In het kwantitatieve deel van het project wordt gebruikgemaakt van de ELAN data-infrastructuur. Hierin worden gegevens uit onder andere de huisartsenzorg, Parnassia Groep, en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) aan elkaar gekoppeld. Hierdoor kunnen onderwijs-, zorg- en arbeidstrajecten van jongeren over langere tijd worden gevolgd. Risicofactoren, beschermende factoren en patronen in school- en arbeidsparticipatie van jongeren met SAPs zullen worden onderzocht, om meer inzicht te krijgen in factoren die bijdragen aan het ontstaan en instandhouden van SAPs.

Relevante (deel)resultaten

Het project zal nieuwe kennis opleveren over de factoren die bijdragen aan SAPs bij jongeren, met specifieke aandacht voor jongeren met ASS. Verwachte resultaten zijn onder andere:

  • Een beter inzicht in de ervaringen van jongeren met ASS, hun ouders en professionals rondom school- en arbeidsparticipatie.
  • Een causal loop diagram dat inzicht geeft in de samenhang en interacties van factoren die bijdragen aan het ontstaan en voortbestaan van SAPs.
  • Inzicht in welke subgroepen van jongeren een verhoogd risico lopen op langdurige schooluitval.
  • Handvatten voor vroegsignalering en preventie van SAPs.
  • Praktische aanbevelingen voor onderwijs, zorg, gemeenten en beleidsmakers om jongeren beter te ondersteunen tijdens onderwijs- en arbeidstrajecten.

 

Overige betrokkenen

  • Iris Selten (LUMC)

Samenwerkingen