Kees van Nieuwkoop, internist en infectioloog bij het HagaZiekenhuis, is per 1 september benoemd tot bijzonder hoogleraar acute infectieziekten. De leerstoel is gevestigd bij het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) en is ingebed in de Health Campus Den Haag. Als hoogleraar leidt hij onderzoek naar betere behandeling van acute infectieziekten binnen en buiten het ziekenhuis en het efficiënter maken van deze zorg. Zo pleit hij voor minder onnodige ziekenhuisopnames. ‘Uiteindelijk kunnen de meeste mensen thuis het beste herstellen.’
Als specialist in infectieziekten en acute geneeskunde ziet Van Nieuwkoop dagelijks de impact van infectieziekten. De drie meest voorkomende infectieziekten op de Spoedeisende Hulp zijn: longontstekingen, urineweginfecties en huidinfecties. Jaarlijks zijn er in Nederland 35.000 tot 40.000 ziekenhuisopnames vanwege een longontsteking.
Thuis behandelen
Als het aan Van Nieuwkoop ligt, wordt in de toekomst een groot deel van deze patiënten niet meer in het ziekenhuis opgenomen. “De kunst van ons vak is inschatten hoe een infectie gaat verlopen”, legt hij uit. “Soms kan een infectie snel heel gevaarlijk worden. Dat wil je voor zijn. Maar heel veel infecties gaan vanzelf over. En in dat geval kan het juist schadelijk zijn als wij wel behandelen.”
Een centraal thema in zijn werk is het voorkomen van onnodige ziekenhuiszorg en medische handelingen. “In het ziekenhuis bestaat vaak de drang om altijd wel ‘iets’ te doen, zoals het aanleggen van een infuus of katheter, terwijl dat risico’s op complicaties met zich meebrengt,” licht Van Nieuwkoop toe. “We weten uit wetenschappelijk onderzoek dat orale antibiotica vaak net zo effectief is als via een infuus. Daarnaast leidt een ziekenhuisomgeving met continue prikkels en nachtelijke verstoringen tot een trager herstel. Vaak is het voor een patiënt veel beter om in een rustige thuisomgeving op te knappen.”
Samenwerking en de Haagse wijkverschillen
De zorg verbeteren kan je niet alleen. Daarom is Van Nieuwkoop nauw verbonden met de Health Campus Den Haag, waar het LUMC en de Universiteit Leiden samenwerken met verschillende zorgorganisaties in de regio, zoals het HagaZiekenhuis. Met als doel: gezondheidsverschillen verkleinen.
Daar kan hij gebruik maken van een unieke databank. De Health Campus koppelt namelijk geanonimiseerde data van huisartsen, Haagse ziekenhuizen en het CBS aan elkaar. Zulke data-uitwisseling is uniek in Nederland. Uit onderzoek van Van Nieuwkoop in samenwerking met de Health Campus blijkt dat ernstige luchtweginfecties tot wel drie keer vaker voorkomen in Haagse wijken met een lagere sociaaleconomische positie.
In vervolgonderzoek analyseert Van Nieuwkoop samen met onder andere huisartsen, epidemiologen en immunologen de oorzaken hiervan. Hierbij wordt onder meer gekeken naar de invloed van de lokale buitenluchtkwaliteit op het neusslijmvlies en de lokale afweer bij ouderen. “Met zulke kennis kan je als stad mogelijk veel gerichter inzetten op preventie. Door bijvoorbeeld een extra mobiele griepprik-post in die wijken in te zetten.”
Wetenschappelijk onderzoek in het HagaZiekenhuis
Ilse van Stijn, bestuurslid van het HagaZiekenhuis is trots op de benoeming van Kees van Nieuwkoop tot bijzonder hoogleraar. “Dit is een prachtige erkenning van zijn jarenlange inzet, niet alleen in de patiëntenzorg maar ook in zijn wetenschap met bijzonder maatschappelijke relevantie”, zegt Ilse van Stijn, bestuurslid van het HagaZiekenhuis. “Zijn benoeming onderstreept het belang van wetenschap om een bijdrage te leveren in het oplossen van maatschappelijke vraagstukken.”
Zijn patiënten hoeven hem trouwens niet te missen: Van Nieuwkoop blijft actief als behandelend internist in het HagaZiekenhuis.