Onderzoeken

Gezonde Gesprekken – Huisartsen stimuleren om leefstijl bespreekbaar te maken bij kinderen met overgewicht

Kinderen met overgewicht en obesitas vormen een ernstig volksgezondheidsprobleem, met zowel lichamelijke als psychosociale gevolgen die vaak doorwerken tot in de volwassenheid. Vroegtijdige interventie is daarom onontbeerlijk. De NHG-richtlijn adviseert om bij elk consult van de huisarts kinderen te screenen op overgewicht, maar in de praktijk blijven huisartsen vaak achter door praktische obstakels zoals tijdgebrek, beperkte middelen en hoge werkdruk. Daarbij spelen ook emotionele en cognitieve factoren een rol, zoals angst voor negatieve reacties van ouders of bezorgdheid over het verstoren van de arts-patiëntrelatie.

Aanleiding en doel

Kinderen met overgewicht en obesitas vormen een ernstig volksgezondheidsprobleem, met zowel lichamelijke als psychosociale gevolgen die vaak doorwerken tot in de volwassenheid. Vroegtijdige interventie is daarom onontbeerlijk. De NHG-richtlijn adviseert om bij elk consult van de huisarts kinderen te screenen op overgewicht, maar in de praktijk blijven huisartsen vaak achter door praktische obstakels zoals tijdgebrek, beperkte middelen en hoge werkdruk. Daarbij spelen ook emotionele en cognitieve factoren een rol, zoals angst voor negatieve reacties van ouders of bezorgdheid over het verstoren van de arts-patiëntrelatie.

Ons project onderzoekt welke belemmerende en bevorderende factoren huisartsen ervaren bij het starten van dit gesprek en welke gedachten en emoties hieraan ten grondslag liggen. Het doel is een implementatiestrategie te ontwikkelen die gericht is op deze emotionele en cognitieve factoren en helpt om barrières te overwinnen, zodat zij vaker het onderwerp overgewicht bij kinderen kunnen bespreken. In het bijzonder wordt hierbij gekeken in hoeverre het ontwikkelen van ‘equanimity’ (NL: gelijkmoedigheid) hieraan kan bijdragen. ‘Equanimity’ verwijst naar een accepterende en niet-reactieve houding, waarmee iemand emotionele balans en afstand tot eigen gedachten en gevoelens behoudt om zo waardegerichter te kunnen handelen. In de klinische praktijk kan dit huisartsen helpen om met ongemak om te gaan en lastige gesprekken te voeren, zoals het gesprek over overgewicht bij kinderen.

Methodiek

Het eerste project omvat een vragenlijststudie onder huisartsen (in opleiding) waarbij de belemmerende en bevorderende factoren worden uitgevraagd voor het starten van het leefstijlgesprek over overgewicht bij kinderen. Vervolgens wordt in interviews dieper ingegaan op de gedachten en emoties die van invloed zijn op de beslissing van huisartsen om al dan niet het gesprek over overgewicht te starten. Daarnaast zal met behulp van ELAN-data worden onderzocht hoe vaak huisartsen in de praktijk daadwerkelijk het gesprek aangaan over overgewicht. Op basis van deze informatie wordt een nieuwe implementatiestrategie ontwikkeld, bijvoorbeeld in de vorm van een training, met als doel huisartsen te ondersteunen in het vaker initiëren van het gesprek bij kinderen met overgewicht.